Plan rozkroju· 2 min czytania
Jak obliczyć plan rozkroju desek: jak ciąć z najmniejszym odpadem
Na przykładzie półek pokazujemy, dlaczego dobry plan rozkroju oszczędza całą deskę, jak uwzględnić szerokość rzazu i jak połączyć deski o długości 3 i 4 m.
Potrzebujesz 4 półek o długości 1200 mm i 6 boków o długości 650 mm. W markecie budowlanym mają deski 3 m i 4 m. Ile ich kupić? Większość ludzi strzela: „trzy czterometrowe” albo „cztery trzymetrowe” — a obie odpowiedzi kosztują więcej, niż trzeba.
Co musisz wiedzieć przed cięciem
- Listę elementów — długość i liczbę sztuk każdej części.
- Dostępne długości — to, co sklep naprawdę ma na stanie (tu 3000 i 4000 mm).
- Szerokość rzazu — tarcza pilarki tarczowej albo ukośnicy zabiera przy każdym cięciu 2–3 mm (sprawdź na tarczy), japońska piła ręczna mniej niż 1 mm. W przykładzie liczymy 3 mm.
- Cięcie wyrównujące — fabryczne końce desek często nie są pod kątem prostym albo bywają uszkodzone, dlatego z każdej deski odcinamy jeszcze kilka milimetrów. W przykładzie liczymy 5 mm.
Trzy sposoby zakupu
| Zakup | Kupiona długość | Odpad |
|---|---|---|
| 4 × 3000 mm | 12 000 mm | 27,5% |
| 3 × 4000 mm | 12 000 mm | 27,5% |
| 1 × 4000 + 2 × 3000 mm | 10 000 mm | 13% |
Połączenie jednej deski czterometrowej i dwóch trzymetrowych oszczędza całe 2 metry drewna. Elementy mają razem 8700 mm, więc przy tych długościach nie da się kupić mniej niż 10 metrów — kalkulator to potwierdza, sprawdzając wszystkie kombinacje.
Plan cięcia
- 1Deska 4000 mm: 1200 + 1200 + 1200 mm, zostaje ścinek 386 mm.
- 2Deska 3000 mm: 650 + 650 + 650 + 650 mm, zostaje ścinek 383 mm.
- 3Deska 3000 mm: 1200 + 650 + 650 mm, zostaje ścinek 486 mm.
Ścinki podajemy już po cięciu wyrównującym i po odjęciu wszystkich rzazów — tyle naprawdę zostanie ci na stole.
Dlaczego „układanie elementów po kolei” nie wystarcza
Ręcznie zwykle układa się elementy od najdłuższego, każdy do pierwszej deski, w której się jeszcze mieści. To rozsądny początek, ale przy mieszanych długościach desek często kończy się jedną deską za dużo. Nasz kalkulator próbuje kilku strategii, a przy mniejszych zadaniach sprawdza wszystkie kombinacje — wtedy wyraźnie oznacza wynik jako najlepszy możliwy.
Plan rozkrojuOtwórz ten przykład w kalkulatorze rozkrojuWskazówki z warsztatu
- Przed cięciem zmierz kilka desek — zwykle mają podaną długość albo są odrobinę dłuższe, ale końce nie muszą być proste ani nieuszkodzone.
- Najpierw tnij najdłuższe elementy, krótsze zmieszczą się jeszcze w resztkach.
- Ścinki dłuższe niż 30 cm odłóż — na listwy i podkładki zawsze się przydadzą.