Stopy fundamentowe· 3 min czytania
Ile worków betonu na słupki ogrodzeniowe? Jak obliczyć stopy ze skośnymi bokami
Ogrodzenie z 10 słupkami: ile worków betonu na kwadratowe i okrągłe stopy o prostych lub skośnych bokach i ile oszczędzasz przy pochyleniu 2° lub 4°.
Na ogrodzenie z dziesięcioma słupkami kupujesz beton raz — i albo zostaną ci trzy worki, albo ostatni dół zostanie pusty. Ile worków potrzebujesz, zależy od kształtu dołu: kwadratowy czy okrągły, o prostych czy skośnych bokach. Różnica jest zaskakująco duża.
Przykład: 10 stóp, dno 30 cm, głębokość 80 cm
Wszystkie warianty mają na dnie 30 cm (bok kwadratu lub średnica koła) i głębokość 80 cm. Doliczamy 10% zapasu i liczymy worki 25 kg o wydajności 12,5 l (Baumit Beton B20 według cennika producenta). Wymiary i głębokość to tylko przykład; jakich stóp potrzebuje twoje ogrodzenie, wynika z instrukcji systemu ogrodzeniowego, lokalnych przepisów i głębokości przemarzania albo z obliczeń konstruktora.
Proste boki: kwadrat czy koło
- Kwadratowy dół 30 × 30 × 80 cm: 0,3 × 0,3 × 0,8 = 72 litry.
- Okrągły dół o średnicy 30 cm: π/4 × 0,3² × 0,8 = 56,5 litra.
Koło ma zawsze π/4, czyli 78,5% pola kwadratu o tym samym boku. Okrągły dół wywiercisz też ręcznym lub spalinowym świdrem, z prostymi ścianami.
Skośne boki: co daje pochylenie
Stopa zwężająca się ku górze ma szerszą podstawę, a na górze tylko tyle, ile potrzebuje słupek. Pochylenie mierzy się od pionu: każdy bok cofa się o głębokość × tg(kąta). Przy 80 cm i 2° to 27,9 mm z każdej strony, na górze zostaje 244 mm. Przy 4° to 55,9 mm, na górze 188 mm.
| Kształt | Pochylenie | Góra | Jedna stopa | 10 stóp + 10% | Worki 25 kg |
|---|---|---|---|---|---|
| Kwadrat | 0° | 300 mm | 72,0 l | 0,792 m³ | 64 |
| Kwadrat | 2° | 244 mm | 59,4 l | 0,654 m³ | 53 |
| Kwadrat | 4° | 188 mm | 48,5 l | 0,533 m³ | 43 |
| Koło | 0° | ⌀ 300 mm | 56,5 l | 0,622 m³ | 50 |
| Koło | 2° | ⌀ 244 mm | 46,7 l | 0,513 m³ | 42 |
| Koło | 4° | ⌀ 188 mm | 38,1 l | 0,419 m³ | 34 |
Pochylenie zaledwie 4° zabiera kwadratowej stopie prawie jedną trzecią objętości: 43 worki zamiast 64. Okrągła stopa z pochyleniem 4° potrzebuje 34 worków — o 30 mniej niż prosty kwadratowy dół. Stosunek koła do kwadratu także przy skośnych bokach wynosi 78,5%.
Objętości ostrosłupa i stożka ściętego nie liczy się jako średniej z dna i góry razy głębokość. Kalkulator używa dokładnych wzorów: V = h/6 × (A₁ + A₂ + 4 × Aₘ) dla kwadratu i V = π × h/3 × (R² + R × r + r²) dla koła.
Czy odejmować słupek?
Słupek zajmuje w stopie trochę miejsca. Słupek 60 × 60 mm zabetonowany na głębokość 60 cm to 0,06 × 0,06 × 0,6 = 2,16 litra, około 4,5% kwadratowej stopy z pochyleniem 4°. Kalkulator go nie odejmuje — przy smukłych słupkach to mniej niż zapas, który i tak doliczasz.
Szybkowiążący beton do słupków
Do słupków ogrodzeniowych są szybkowiążące mieszanki. Na przykład Baumit FixBeton (klasa C16/20) jest według producenta przeznaczony m.in. do osadzania słupków ogrodzenia, można go wsypać na sucho do dołu i zalać wodą, a z worka 25 kg daje ok. 13 l betonu. Dla kwadratowych stóp z pochyleniem 4° to 533,3 l ÷ 13 l, czyli 42 worki. Postępuj zgodnie z instrukcją na worku i wpisz do kalkulatora wydajność produktu, który kupujesz.
Kalkulator liczy ilość betonu i wykopu, nie statykę. Przy wysokim ogrodzeniu, pełnych przęsłach czy bramach, na które napiera wiatr, zwymiaruj stopy według instrukcji producenta ogrodzenia lub zleć to konstruktorowi.